Refereren

Om je conclusies, hypothese, onderzoeksopzet of argumenten in de discussie te kunnen verdedigen maak je (meestal) gebruik van het werk van anderen. De gebruikte literatuur vormt de basis van je gedachten (en argumentatie). Om zeker te weten of jij de juiste interpretaties hebt gemaakt moet je de aangehaalde literatuur ook hebben gelezen, en niet alleen het abstract. Het is belangrijk om de lezer te informeren over je gebruikte bronnen, zodat die jouw gedachtegang kan volgen (en controleren).  Alle bronnen die je gebruikt bij het schrijven van een wetenschappelijk verslag worden vermeld in de tekst en opgesomd in een literatuurlijst. Maak je gebruik van de ideeën of resultaten van een ander en refereer je niet naar de bron, dan is er sprake van plagiaat. Het is gebruikelijk om de originele bron te vermelden en niet een andere bron (review) waarin weer gerefereerd wordt naar de originele bron. Algemeen aanvaarde ideeën hoef je niet te noemen. Een leerboek waarin je algemene ideeën opdoet voor het schrijven van een verslag komt dus niet in je literatuurlijst te staan. (In het eerste studiejaar worden deze bronnen vaak wel genoemd.)

Bronnen kunnen verwijzen naar bijvoorbeeld specifieke ideeën, methoden of resultaten en conclusies van anderen. Het is gebruikelijk deze informatie in je eigen woorden te beschrijven (oftewel parafraseren). Let op dat de boodschap van de oorspronkelijke auteur gelijk blijft! Het is dus niet de bedoeling om informatie letterlijkover te nemen (citeren). Het vertalen van een Engelse tekst naar het Nederlands is niet hetzelfde als een tekst verwoorden in je eigen woorden.

Binnen de opleiding BMW maken we gebruik van de Vancouver citatiestijl. Dit is een numerieke stijl van verwijzen, waarbij de referenties doorlopend worden genummerd (bij voorkeur in superscript). Een veel gemaakte fout is dat studenten standaard per alinea refereren naar verschillende bronnen. Hoewel het in principe correct is om een bronvermelding op het einde van een alinea te plaatsen, kan dit verwarring veroorzaken wanneer naar meerdere bronnen wordt gerefereerd. Daarom wordt de bronvermelding idealiter geplaatst aan het eind van de hoofdzin die geparafraseerd is. De bijzinnen die voortkomen uit dezelfde referentie hebben geen bronvermelding nodig. Maak je gebruik van figuren uit het werk van anderen, dan wordt de bron ook vermeld in de legenda van het figuur (en of je de figuur hebt aangepast of niet). Alle verwijzingen worden opgenomen in de referentielijst.

Hier plaats je een systematische lijst van al je bronnen waar je in je verslag aan refereert, zodat de lezer de mogelijkheid heeft deze bronnen te controleren. De wijze van refereren en de lay-out van een literatuurlijst kan behoorlijk variëren tussen wetenschappelijke tijdschriften. 

Het maakt niet uit welke referentiestijl je gebruikt, zo lang je het maar consequent doet binnen een tekst. Binnen BMW wordt de literatuurlijst van een wetenschappelijk artikel vaak volgens de Vancouver-stijl opgenomen. Dit ziet uit als volgt:

Achternaam voorletter (max 6, gescheiden door komma, daarna afgekort met et al). Titel artikel: Ondertitel. Tijdschriftafkorting. Jaar Maand Dag; jaargang (tijdschriftaflevering); pagina; Digitial Object Identifier (DOI)

Voorbeeld:

Jagosh J, Macaulay AC, Pluye P, Salsberg J, Bush PL, Henderson J, et al. Uncovering the benefits of participatory research: Implications of a realist review for health research and practice. Milbank Q. 2012 June; 90(2): 311-46. DOI: 10.1111/j.1468-0009.2012.00665

De verwerking van andere bronnen in de literatuurlijst, zoals boeken en websites, wordt uitgelegd op http://libguides.library.uu.nl/citeren/vancouver

Voor het maken van een literatuurlijst wordt tegenwoordig steeds vaker gebruikt gemaakt van referentieprogramma’s zoals RefWorks, Endnote, Papers (Mac) en Mendeley. Hiermee kun je gegevens importeren uit automatische literatuursystemen (bv. Pubmed/Medline), de referentie in de tekst plaatsen en direct laten opnemen in je literatuurlijst.   Binnen de opleiding werken we met het programma Mendeley, dat gratis toegankelijk is en je dus ook na je afstuderen kunt blijven gebruiken. Tips voor het gebruik van Mendeley vind je hier.