Leerlijnen

Een leerlijn is een thema of vaardigheid die in meerdere cursussen terugkomt (cursusoverstijgend). De eerste leerlijn die binnen de opleiding BMW is opgezet is Professionele Wetenschappelijke Integriteit en Ethiek (PWI&E). In de toekomst zullen er meer leerlijnen worden opgezet.

Als bachelorstudent BMW is het naast de biomedische inhoud belangrijk dat je inzicht krijgt in de maatschappelijk en ethische aspecten van onderzoek; dat je zorgvuldig leert omgaan met data en materiaal; dat je kennis opdoet over veiligheid, wet en regelgeving; en dat je leert een integere en constructief-kritische houding te ontwikkelen richting je eigen en andermans visies en resultaten. Daarom is binnen de bachelor BMW een leerlijn Professionele Wetenschappelijke Integriteit en Ethiek opgericht die in diverse cursussen aan bod komt.

Om voor jou zichtbaar te maken waar je onderwerpen rond PWI&E zal tegenkomen is in de blokboeken van alle cursussen onderstaand icoontje toegevoegd op de betrokken plekken.

Binnen de opleiding is ervoor gezorgd dat elke BMW student te maken krijgt met de belangrijkste aspecten van wetenschappelijke integriteit en ethiek. Integriteit en ethiek komen daarom op diverse plaatsen aan bod in de verplichte onderdelen van de bachelor BMW (verplichte cursussen en SLO). Je kunt hier zien waar: Leerlijn PWI&E - Tabel.pdf. Daarnaast kun je in de volgende afbeelding zien op welk niveau elk leerdoel aan bod komt in de verplichte cursussen:Leerlijn PWI&E - Figuur.pdf.

Wil je meer leren over Integriteit en Ethiek? Kies dan voor de BMW cursus Ethiek in periode 3, de cursus Bioethiek aan de Bètafaculteit in periode 1, of kijk buiten de deur naar cursussen over integriteit en ethiek in de wetenschap.

Voor de leerlijn Integriteit en Ethiek zijn onderstaande leerdoelen geformuleerd die gedurende de bachelor aan bod zullen komen. Deze leerdoelen zijn opgesplitst in de categorieën ‘Kennis’, ‘Vaardigheden’ en ‘Attitude/bewustzijn’:

Kennis

Je leert over:

  • De wijze waarop wetenschap “werkt” en met name:
    1) hoe vanuit de wetenschapstheorie én de daadwerkelijke praktijk natuurwetenschappelijk onderzoek tot stand komt,
    2) hoe conclusies kunnen worden getrokken en hoe wetenschappelijk onderzoek tot algemeen aanvaarde kennis kan leiden,
    3) wat geschreven en ongeschreven regels zijn op het gebied van wetenschapsbeoefening;
  • De rol van de wetenschap in en de invloed op de samenleving;
  • De betekenis en de implicaties (risico’s) van fraude en plagiaat in de wetenschap;
  • De basisprincipes rondom het gebruik van dierlijk materiaal/(biologisch)afval;
  • De basisprincipes rondom het gebruik van menselijk materiaal/afval;
  • Het belang van en het toepassen van “informed consent” (toestemmingsverklaring);
  • Professioneel en ethisch om te gaan met dataverzameling, -invoer, -opslag en –verwerking;
  • Het publieke karakter dat wetenschap kan hebben.

Vaardigheden

Je leert:

  • Een medisch- en wetenschappelijk ethisch dilemma te herkennen en te benoemen;
  • Bij een dilemma zowel argumenten voor als tegen elk van de verschillende keuzemogelijkheden te formuleren en tot een eigen standpunt te komen;
  • Uit te leggen wat ‘integer zijn’ betekent voor jouzelf als student en aankomend professional/wetenschapper;
  • Te beschrijven wat ‘het goede doen’ voor jouzelf betekent als student en aankomend professional/wetenschapper;
  • Eerlijke constructieve feedback te geven op (het werk van) een ander, met name tijdens peer reviewing.

Attitude/bewustzijn

Je leert:

  • Ethische en maatschappelijke vraagstukken serieus te nemen;
  • Een bewuste houding te hebben t.o.v. onderzoek dat gefinancierd is door sponsors met winstoogmerk (bedrijven, verzekeraars) of vanuit fondswerving en subsidies, en het belang in te zien van maatschappelijke verantwoording naar de samenleving;
  • Om te gaan met publiciteit rond wetenschappelijke bevindingen en keuzes te maken waarbij aller belang wordt meegewogen;
  • Zorgvuldig om te gaan met en respect te tonen bij elke vorm van communicatie over ziekte en emotie (luisteren, geen oordeel, op gevoelens reageren);
  • Bewust te zijn van de mogelijke publicatiedruk van een wetenschapper en de verschillende commerciële, politieke en maatschappelijke belangen die kunnen spelen, en hier integer mee om te gaan;
  • Bewust te zijn van de rol van andere belanghebbenden en mogelijke conflicten tussen eigen belangen en die van anderen, en hiermee om te gaan door middel van argumentatie en communicatie;
  • Een professionele en integere houding te hanteren in je werk en studie.